Ambasada RP w Rzymie przekazuje informację dotyczącą opublikowanego w dniu 17 lipca 2016 roku dekretu z mocą ustawy implementującego dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/67/UE z dnia 15 maja 2014 r. w sprawie egzekwowania dyrektywy 96/71/WE dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług, zmieniającej rozporządzenie (UE) nr 1024/2012 w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym ( „rozporządzenie w sprawie IMI” ) – dalej określanym jako „Rozporządzenie”.

1. Zakres podmiotowy Rozporządzenia – pracownik delegowany.

Podpisane w dniu 17 lipca 2016 roku Rozporządzenie, weszło w życie w dniu 22 lipca 2016 roku i wprowadziło we Włoszech obowiązek stosowania do pracowników delegowanych warunków pracy i zatrudnienia przewidzianych dla pracowników najemnych we Włoszech (art. 4 Rozporządzenia).

Rozporządzenie definiuje pracownika delegowanego jako pracownika zatrudnionego w innym Państwie Członkowskim, tymczasowo skierowanego na terytorium Włoch, celem wykonywania swej pracy przez czas z góry określony lub dający się określić w odniesieniu do przyszłego i pewnego świadczenia (art. 2.1.d).

Ze względu na obserwowane duże zainteresowanie branży transportowej przedmiotową regulacją, należy podkreślić że Rozporządzenie precyzuje, iż niniejsze rozporządzenie stosuje się także w przypadku ewentualnych przewozów kabotażowych, o których mowa w Rozdziale III rozporządzenia (WE) nr 1072/2009 z dnia 21 października 2009 roku oraz w Rozdziale V rozporządzenia (WE) nr 1073/2009 z dnia 21 października 2009 roku.

2. Zakres przedmiotowy – stosunek pracy.

Rozporządzenie definiuje warunki pracy i zatrudnienia, co do których istnieje obowiązek ujednolicenia, w następujący sposób: warunki określone przepisami prawa i układami zbiorowymi pracy, o których mowa w artykule 51 rozporządzenia z mocą ustawy nr 81 z 2015 roku, w odniesieniu do następujących kwestii:

1) maksymalny czas pracy i minimalny okres wypoczynku;

2) minimalny okres corocznego płatnego urlopu;

3) wynagrodzenie minimalne, łącznie z dodatkiem za pracę w godzinach nadliczbowych;

4) warunki di tymczasowego oddelegowania pracowników;

5) bezpieczeństwo i higiena pracy;

6) środki ochrony miejsc pracy i warunków zatrudnienia w przypadku pracownic w okresie ciąży lub okresu macierzyńskiego oraz dzieci i młodocianych;

7) zasady równego traktowania pracowników obu płci oraz inne postanowienia dotyczące zakazu dyskryminacji.

3. Umowy zbiorowe pracy.

Należy w tym miejscu nadmienić, że włoski system prawa pracy określa szczegółowe, minimalne wymogi umów o pracę w danym sektorze gospodarki lub administracji państwowej w formie zbiorowych umów pracy. Przedmiotowe umowy są negocjowane pomiędzy stowarzyszeniami pracodawców i pracowników lub też pracowników i powołanej do tego celu agencji państwowej ARAN (www.aranagenzia.it.) Wszystkie zbiorowe umowy pracy są udostępniane na stronie Narodowej Rady Gospodarki i Pracy (www.cnel.it). Aby unaocznić stopień złożoności regulacji, należy podać za włoską federacją związków zawodowych CISL, że liczba zbiorowych umów pracy z wyłączeniem administracji publicznej wyniosła706 (dane za 2015 r.).

4. Obowiązki przedsiębiorcy delegującego.

Przedsiębiorca delegujący pracownika ma obowiązek powiadomić o tym Ministerstwo Pracy i Polityki Społecznej RW na dwadzieścia cztery godziny przed datą rozpoczęcia okresu delegowania oraz poinformować o wszelkich kolejnych zmianach w przeciągu pięciu dni.

Ponadto, na pracodawcy ciążą następujące zobowiązania.

(I) W okresie delegowania i przez okres dwóch lat od ustania przedmiotowego stosunku pracy, pracodawca jest zobowiązany przechowywać, wraz z kopią sporządzoną w języku włoskim, umowę o pracę lub inny dokument zawierający informacje, określone w artykule 1 i 2 rozporządzenia z mocą ustawy nr 152 z dnia 26 maja 1997 roku, pasek płacowy, karty pracy wskazujące początek, koniec i czas pracy w ujęciu dziennym, dokumenty potwierdzające wypłatę wynagrodzeń lub dokumenty równoważne, oficjalne powiadomienie o ustanowieniu stosunku pracy lub dokumenty równoważne, zaświadczenie wydane w trybie obowiązujących przepisów o zabezpieczeniu społecznym.

(II) Przedsiębiorca delegujący jest zobowiązany wyznaczyć osobę do kontaktów, posiadającą domicyl we Włoszech, która będzie odpowiadać za przesyłanie i odbiór aktów i dokumentów. W przeciwnym razie, za siedzibę przedsiębiorstwa delegującego pracownika uznaje się miejsce, w którym mieści się jego siedziba prawna lub miejsce zamieszkania usługobiorcy.

(III) W rozumieniu niniejszego Rozporządzenia, przedsiębiorstwo delegujące pracowników jest zobowiązane do wyznaczenia – na cały okres delegowania – osoby uprawnionej do reprezentacji podmiotu w obrębie kontaktów z partnerami społecznymi zainteresowanymi wspieraniem rokowań zbiorowych drugiego stopnia oraz zobowiązanej do pozostawania do dyspozycji w przypadku uzasadnionych żądań ze strony partnerów społecznych.

5. Sankcje.

Rozporządzenie reguluje również katalog kar administracyjnych, które mogą zostać nałożone na przedsiębiorstwo delegujące które nie dostosuje się do dyspozycji Rozporządzenia. Kara administracyjna będzie nakładana w kwocie nie mniejszej niż 5000 euro i nie większej niż 50 000 euro, w zależności od liczby pracowników i dni pracy. W wypadku delegowania pracowników niepełnoletnich przewidziana jest kara pozbawienia wolności i zaostrzona kara administracyjna. Katalog kar obejmuje również przypadek uchybienia w informowaniu o delegowaniu pracownika lub przechowywaniu dokumentacji stosunku pracy.

6. Obowiązki administracji rządowej RW.

Rozporządzenie wprowadziło także obowiązki wobec Ministerstwa Pracy RW, które zostało zobligowane do umieszczenia na swojej stronie internetowej wszystkich informacji na temat warunków pracy i zatrudnienia obowiązujących w odniesieniu do pracowników delegowanych (art. 7) .

7. Dekret wykonawczy.

Dekret Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10.08.2016 r. dotyczący trybu przekazywania informacji o pracownikach delegowanych wejdzie w życie 60 dnia po jego opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Republiki Włoskiej(27.10.2016 r.). Zostały w nim zawarte zasady wypełniania formularza i składania zgłoszenia początkowego, korygującego i anulującego, dotyczącego delegowania pracowników w ramach świadczenia usług na terytorium Włoch, przez przedsiębiorstwa posiadające siedzibę w jednym z Państw Członkowskich Unii Europejskiej bądź w Państwie trzecim.

8. Podsumowanie.

WPHI Rzym od czasu wejścia w życie Rozporządzenia obserwuje duże zainteresowanie przedmiotową kwestią ze strony polskich przedsiębiorców. W związku z potrzebą interpretacji przedmiotowych przepisów na bieżącej stronie internetowej WPHI zostało zamieszczone tłumaczenie na język polski tekstu Rozporządzenia oraz Dekretu wykonawczego wraz z załącznikami.