Mobilne Jednostki Diagnostyczne - wyjaśnienie wyłączenia urządzeń z eksploatacji
24.08.2026
Początkowo wskaźnik realizowanych kontroli przy pomocy Mobilnej Jednostki Diagnostycznej określono na poziomie 150 kontroli rocznie. Decyzją kierownictwa GITD, w 2024 roku, radyklanie zwiększono ich wykorzystanie do poziomu ok. 600 kontroli rocznie. Po tym jak przestały one być wykorzystywane okazjonalnie, a zaczęły być eksploatowane w trybie ciągłym ujawniły się ich słabości, w tym awarie uniemożliwiające ich dalsze wykorzystywanie. Wykonawca umowy dostawy urządzeń zaprzestał realizacji napraw, uchylając się jednocześnie od płacenia nałożonych kar umownych. Zapisy realizowanej umowy nie przewidywały zaistniałych okoliczności, co spowodowało konieczność podjęcia przez obecne kierownictwo GITD kroków prawnych.
Mobilne Jednostki Diagnostyczne (MJD) zostały zakupione w ramach projektu "Wzmocnienie potencjału Inspekcji Transportu Drogowego", współfinansowanego ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 2014-2020. Na podstawie zawartej umowy z wykonawcą, po przeprowadzeniu postępowania o zamówienie publiczne, zakupiono 16 MJD (po 1 dla każdego WITD) oraz zrealizowano szkolenia diagnostyczne dla inspektorów i praktyczne szkolenia stanowiskowe z obsługi za łączną kwotę 29 302 299,84 zł. Wykonawca umowy, oprócz dostarczenia MJD oraz przeprowadzenia odpowiednich szkoleń, zobowiązany jest do bezkosztowej realizacji świadczenia napraw gwarancyjnych oraz pokrywania kosztów przeglądów serwisowych, kalibracji, legalizacji urządzeń będących na wyposażeniu MJD przez okres 73 miesięcy, czyli do 2029 roku.
Początkowo, zgodnie z ramowym planem kontroli, wskaźnik realizowanych kontroli przy pomocy MJD określono na poziomie 150 kontroli rocznie (każda), co w praktyce oznaczało wykorzystanie MJD jeden lub dwa razy w miesiącu. Mając na celu zwiększenie efektywności realizowanych kontroli stanu technicznego pojazdów oraz wykorzystania sprzętu, w 2024 roku zobowiązano Wojewódzkie Inspektoraty do używania stacji przez co najmniej 98 dni w roku (tj. ok. 500-600 kontroli każda). Tym samym przestały one być wykorzystywane okazjonalnie, a zaczęły być eksploatowane w trybie ciągłym. Zakupione MJD są to urządzenia prototypowe i zostały one zaprojektowane, wyposażone, zaaranżowane stricte na potrzeby kontrolne Inspekcji Transportu Drogowego. Radykalny wzrost wykorzystania MJD spowodował ujawnienie ich słabości polegającej na m.in. przewymiarowaniu agregatu prądotwórczego czego konsekwencją jest częste zapychanie się jego filtra DPF, co uniemożliwia ich dalsze wykorzystywanie.
Od tego momentu, wykonawca umowy, zobowiązany do bezkosztowej realizacji świadczenia napraw gwarancyjnych, pomimo prawidłowego informowania go o awariach w funkcjonowaniu MJD, zaprzestał realizacji napraw, uchylając się jednocześnie od płacenia nałożonych kar umownych. Zapisy realizowanej umowy nie przewidywały zaistniałych okoliczności, co spowodowało konieczność podjęcia przez obecne kierownictwo GITD kroków prawnych. Spór dotyczący nierealizowania zapisów umowy oraz uchylania się od uiszczania nałożonych kar jest obecnie przedmiotem postępowania Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polski.
Mając jednak na względzie skuteczność kontroli stanu technicznego pojazdów przy pomocy MJD, co bezpośrednio przekłada się na zwiększenie bezpieczeństwa realizowanych transportów, niezależnie od wyniku tego postępowania, podjęto decyzję o zleceniu naprawy urządzeń innej firmie, specjalizującej się w tego typu naprawach, która sfinansowana zostanie ze środków własnych GITD.
Inspekcja Transportu Drogowego posiada obecnie 19 mobilnych stacji kontroli pojazdów. 16 MJD zostało zakupionych w ramach ww. projektu, z czego 5 jest obecnie w pełni sprawnych i wykorzystywanych do codziennych kontroli. Ponadto 3 urządzenia, pomimo niesprawności agregatu, nadal są wykorzystywane po podłączeniu do stałego źródła zasilania w punkcie kontroli. Natomiast WITD Katowice, WITD Bydgoszcz oraz WITD Wrocław posiada stacje zakupione ze środków własnych, z czego 2 są nadal wykorzystywane do kontroli.
Inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego skontrolowali w 2023 roku, w zakresie stanu technicznego, 250 190 pojazdów, w 2024 roku - 291 119, w 2025 roku - 338 230, natomiast w 2026 roku - 234 306 pojazdów, w tym przy wykorzystaniu MJD sprawdzono w 2023 roku - 3 511 pojazdów, w 2024 roku - 9 620, w 2025 roku - 8 006, natomiast w 2026 roku - 3 918 pojazdów.


